Ngủ không sâu giấc là do đâu?

Ngủ không sâu giấc là do đâu? là tình trạng nhiều người gặp khi vẫn ngủ đủ số giờ nhưng thức dậy mệt, dễ uể oải, khó tập trung hoặc buồn ngủ ban ngày. Giấc ngủ không sâu có thể liên quan đến stress, thói quen sinh hoạt, môi trường ngủ, dùng chất kích thích, nhưng cũng có khi là dấu hiệu của rối loạn giấc ngủ hoặc bệnh lý cần được đánh giá. Bài viết cung cấp thông tin y tế tham khảo, không thay thế chẩn đoán hay điều trị của bác sĩ.

Ngủ không sâu giấc biểu hiện như thế nào

Người ngủ không sâu thường mô tả cảm giác dễ tỉnh khi có tiếng động nhỏ, ngủ chập chờn, mơ nhiều, thức dậy nhiều lần trong đêm hoặc tỉnh dậy sớm hơn mong muốn. Một số người không nhớ rõ mình đã thức mấy lần nhưng ban ngày vẫn mệt, đầu óc nặng nề và giảm hiệu suất làm việc.

ADS

Cơ sở y tế

Phòng khám đông y Quận 7 uy tín

Bác sĩ đại học y dược TPHCM trực tiếp thăm khám, tư vấn và điều trị cho bạn

Xem chi tiết →

Không phải đêm nào ngủ kém cũng là bệnh. Nếu tình trạng chỉ xảy ra vài ngày khi có áp lực hoặc thay đổi lịch sinh hoạt, cơ thể thường hồi phục khi nhịp sống ổn định. Tuy nhiên, ngủ không sâu kéo dài nhiều tuần, lặp lại thường xuyên hoặc ảnh hưởng sinh hoạt nên được theo dõi nghiêm túc.

Nguyên nhân thường gặp khiến giấc ngủ kém chất lượng

Căng thẳng và lo âu là nguyên nhân phổ biến. Khi đầu óc vẫn suy nghĩ về công việc, gia đình, tài chính hoặc sức khỏe, hệ thần kinh khó chuyển sang trạng thái thư giãn sâu, khiến người bệnh dễ tỉnh giấc và khó ngủ lại.

Thói quen ngủ chưa phù hợp như dùng điện thoại sát giờ ngủ, ngủ trưa quá lâu, thức khuya cuối tuần, uống cà phê buổi chiều, ăn quá no hoặc uống rượu bia trước khi ngủ đều có thể làm giảm chất lượng giấc ngủ.

Môi trường ngủ quá sáng, nóng, ồn, nệm gối không phù hợp hoặc ngủ chung với người ngáy to cũng làm giấc ngủ bị phân mảnh. Với người làm ca đêm hoặc thường xuyên đổi múi giờ, nhịp sinh học dễ bị rối loạn.

Bệnh lý và thuốc cũng cần được lưu ý. Đau mạn tính, trào ngược dạ dày, tiểu đêm, hen phế quản, cường giáp, rối loạn lo âu – trầm cảm, hội chứng chân không yên hoặc ngưng thở khi ngủ có thể khiến người bệnh ngủ không sâu. Một số thuốc lợi tiểu, thuốc kích thích, thuốc corticoid hoặc thuốc điều trị thần kinh cũng có thể ảnh hưởng giấc ngủ.

Dấu hiệu gợi ý cần đi khám

Nên đi khám nếu ngủ không sâu kéo dài trên 2-4 tuần, xảy ra ít nhất vài đêm mỗi tuần, làm giảm tập trung, giảm trí nhớ, buồn ngủ ban ngày, dễ cáu gắt hoặc ảnh hưởng lái xe, học tập, công việc. Việc thăm khám giúp phân biệt mất ngủ do thói quen với bệnh lý cần điều trị.

Cần chú ý hơn nếu có ngáy to, ngưng thở khi ngủ được người nhà ghi nhận, thức dậy nghẹt thở, đau đầu buổi sáng, tăng huyết áp khó kiểm soát, hồi hộp, sụt cân, buồn bã kéo dài hoặc lo âu nhiều. Những dấu hiệu này có thể liên quan đến rối loạn hô hấp khi ngủ, nội tiết, tim mạch hoặc sức khỏe tâm thần.

ADS

Bài viết

5 Phòng khám, bệnh viện y học cổ truyền uy tín TPHCM

Y học cổ truyền (YHCT) đang ngày càng khẳng định vị thế vững chắc trong lòng người dân TP.HCM nhờ xu hướng...

Đọc bài viết →

Cách tự theo dõi trước khi gặp bác sĩ

Người bệnh nên ghi nhật ký giấc ngủ trong 1-2 tuần, bao gồm giờ lên giường, thời điểm ước tính ngủ được, số lần thức giấc, giờ thức dậy, ngủ trưa, lượng cà phê, rượu bia, mức độ stress và triệu chứng ban ngày. Thông tin này giúp bác sĩ nhìn rõ mô hình giấc ngủ thay vì chỉ dựa vào cảm giác chung.

Nếu nghi ngờ ngáy to hoặc ngưng thở khi ngủ, có thể nhờ người thân quan sát hoặc ghi nhận các dấu hiệu như ngưng thở, thở hổn hển, cựa quậy nhiều. Không nên tự mua thuốc ngủ để che lấp triệu chứng trước khi đánh giá nguyên nhân, nhất là ở người lớn tuổi hoặc người có bệnh hô hấp.

Hướng cải thiện giấc ngủ an toàn

Có thể bắt đầu bằng việc cố định giờ ngủ – thức, tiếp xúc ánh sáng tự nhiên buổi sáng, vận động đều trong ngày và giảm ánh sáng màn hình trước khi ngủ 30-60 phút. Phòng ngủ nên tối, yên tĩnh, thoáng mát; giường chỉ nên dùng cho ngủ và thư giãn.

Hạn chế caffeine sau buổi trưa, tránh ăn quá no sát giờ ngủ và không dùng rượu bia như một cách “dễ ngủ”. Rượu có thể làm người bệnh buồn ngủ ban đầu nhưng thường khiến giấc ngủ nông, dễ tỉnh và mệt hơn vào sáng hôm sau.

Nếu nằm trên giường lâu mà không ngủ được, nên rời giường làm việc thư giãn nhẹ trong ánh sáng dịu rồi quay lại khi buồn ngủ. Các kỹ thuật thở chậm, thư giãn cơ, viết ra điều lo lắng để xử lý vào hôm sau hoặc thiền chánh niệm có thể giúp giảm trạng thái cảnh giác.

Câu hỏi thường gặp

Ngủ đủ 7-8 tiếng nhưng vẫn mệt có bất thường không?

Có thể bất thường nếu tình trạng lặp lại thường xuyên. Nguyên nhân có thể là giấc ngủ bị phân mảnh, stress, ngưng thở khi ngủ, đau mạn tính, rối loạn nội tiết hoặc vấn đề tâm trạng. Nếu kéo dài và ảnh hưởng ban ngày, nên đi khám.

Có nên uống thuốc ngủ khi ngủ không sâu giấc?

Không nên tự mua thuốc ngủ hoặc thuốc an thần. Thuốc có thể cần trong một số trường hợp nhưng phải được bác sĩ chỉ định, vì có nguy cơ lệ thuộc, buồn ngủ ban ngày, té ngã, tương tác thuốc hoặc làm nặng rối loạn hô hấp khi ngủ.

Ngủ không sâu giấc có phải do thiếu chất không?

Một số thiếu hụt hoặc rối loạn chuyển hóa có thể liên quan đến mệt mỏi và ngủ kém, nhưng không nên tự bổ sung kéo dài khi chưa rõ nguyên nhân. Bác sĩ có thể chỉ định xét nghiệm phù hợp nếu có dấu hiệu gợi ý như mệt nhiều, sụt cân, hồi hộp, thiếu máu hoặc bệnh nền.

Nội dung chỉ nhằm mục đích tham khảo. Khi ngủ không sâu giấc kéo dài, tăng nặng hoặc kèm dấu hiệu bất thường, người bệnh nên thăm khám bác sĩ để được đánh giá và tư vấn phù hợp.